در جنین ِ شب ، زنان حامله

فتنه ها زادند دور از قابله

فتنه ها زادند ؛ فتنۀ فتنه جو

فتنه ها زادند ، بی تمکین ِ شو

فتنه ها زادند چون موسی مَهیب

با بساط قهر ِ فرعونی ، قریب

فتنه ها زادند مَر دوشیزه وار

مریمان ِ شب شمار ِ بی شمار

در جنین شب ، زنان سرمدی

فتنه ها زادند ، فتنۀ ایزدی

*

کاروانها جمله گرم ِ بَستنَتد

در قبیلۀ ما ، زمان آبستَنَند

در قبیلۀ ما ، زنان ِ حامله

فتنه ها زادند دور از قابله

*

 

 

آی صحرا ! آی صحرا ! آمدیم

آی صحراهای دریا ! آمدیم

آی صحراهای ِ خونگرم ِ اسیر !

آی صحرای ِتُهی دامان ، کویر !

آمدیم آکنده دامان آمدیم

مادر ِ خشکیده پستان آمدیم

آمدیم و کاروانها آمدند

اُشتران و ساروانها آمدند

آمدیم و آمد از ره قافله

آمدیم و همسرانمان در گِلِه

نوعروسان ، مریمان ِ نوعروس

آمدندت پرس پرسان دستبوس

آمدندت در رگانشان خون ِ گُل

فتنه شان در اشکمان چونان دهل

بارداران ِ صبور ِ کم ستم

حاملۀ دم ، مریمان ِ متهم

جو به جو دریا شدیم و آمدیم

در شب ِ من ، ما شدیم و آمدیم *

* این مثنوی سالها پیش از نهضت اسلامی سروده شده است . جان معنی در این ابیات ، قدر و فجر است . مشیت پروردگار در شب قدر ، مادران بیشماری را به قتنه آبستن می سازد و سپس به اذن خداوند ، این مادران بار خود را فرو می گذارند ، در حالی که فرعون زمان در اوج توانایی خویش است . این فتنه های فتنه جو که همچنان موسی برای سرنگونی بساط ظلم ، پا بدین عالم می گذارند در کنار قصر فرعون متولد می شوند و اینان فتنه های ایزدیَند .

در ابیات قسمت دوم می خوانیم که کوچ و هجرت آغاز می شود و قسمت سوم در دنباله آن امت و مخاطب صحراست که در اینجا سمبل میهن مادی و معنوی ماست .

"مقصود خاستگاه و پایگاه ارزشهای اسلامی و انسانی متروک در آن روزگار است که به قوت تبلیغات طاغوت فراموش شده بودند . این ارزشها همان تاریخ ماست که به لفظ جغرافیا مورد خطاب قرار گرفته است ."

در پایان می خوانیم که هجرت به سوی این مادر و کوچ به سوی این زادگاه مألوف ، مستلزم وحدت کلمه و تشکیل دادن جامعۀ توحیدی است . یعنی همه جویبارها را یکی کردن و دریا شدن ، از انانیت فرعونی به نحنانیت خدایی پناه بردن و عجیب اینکه ، این همه ، چندین سال بعد از سرودن این ابیات ، واقع شد .

 

 

از : استاد محمد علی معلم ، مجموعه "رجعت سرخ ستاره" ، انتشارات حوزۀ اندیشه و فرهنگ اسلامی .

پنجشنبه ۱ بهمن ۱۳۸۸ساعت ۱٢:۱٥ ‎ب.ظ توسط تقی دژاکام نظرات ()